Khi tổng thống thay đổi, vẫn còn những người ở lại

Sự kiện nước Mỹ bầu chọn tân tổng thống mang đến những ý tưởng và con người mới cho Washington, nhưng có một điều luôn không đổi: Các công chức liên bang sẽ đảm bảo chính phủ tiếp tục hoạt động không gián đoạn cho dù ai là người ở trong Nhà Trắng.

Cũng như mọi tổng thống đắc cử khác, ông Donald Trump sẽ mang đến những con người ông nghĩ là sẽ thực thi tốt nhất tầm nhìn của mình. Ngay trong ngày nhậm chức, sẽ có 4.000 vị trí mới được bổ nhiệm, thay thế các vị trí trong chính quyền cũ. Nhưng đó không phải là một sự rũ bỏ hoàn toàn. Các nhân viên chính phủ không bị thay thế đóng vai trò cốt yếu trong việc đảm bảo sự tiếp nối giữa các chính quyền.

“Trên thực tế, lực lượng công chức là sợi chỉ xuyên suốt các chính quyền,” Max Stier, chủ tịch tổ chức Partnership for Public Service nói với báo Washington Post. “Họ là những người biết rõ chính quyền hoạt động như thế nào và mọi việc được tiến hành ra sao.”

Nước Mỹ tự hào vì có những cuộc chuyển tiếp quyền lực suôn sẻ. Hơn sáu tháng trước thời điểm tổng thống mới được bầu ra vào tháng 11, các cơ quan liên bang đã tiến hành chuẩn bị cho chính quyền mới. Người phụ trách việc này tại mỗi cơ quan là công chức nghiệp vụ, được gọi là “chuyên viên dân sự”.

“Bất kỳ người nào mới được tổng thống bổ nhiệm và chuẩn bị tiếp quản công việc đều cần nói chuyện với các chuyên viên dân sự cao cấp, đây là những người sẽ thực thi chính sách và cung cấp thông tin,” Giáo sư chuyên ngành dịch vụ công Paul Light từ Đại học New York cho biết.

Các công chức cũng đảm nhiệm việc triển khai hệ thống lâm thời cho các vị trí chính trị được bổ nhiệm nhưng chưa nhậm chức. Trong số 4.000 vị trí chính trị sẽ được tổng thống mới bổ nhiệm, hơn 1.200 vị trí cần được Thượng viện xác nhận. Quá trình này có thể mất nhiều thời gian. Một số cơ quan có số lượng vị trí bổ nhiệm mới tương đối ít, chẳng hạn như Bộ Giao thông (88), nhưng những cơ quan khác lại có hàng trăm vị trí được thay mới như Bộ Tư pháp (339), Bộ Ngoại giao (401).

Các công chức nghiệp vụ cũng góp phần giúp các cán bộ chính trị mới bổ nhiệm bắt kịp nhịp độ làm việc tại cơ quan của họ. Theo Giáo sư Light, những người mới bổ nhiệm “nên liên hệ sớm với bộ hoặc cơ quan họ sắp tiếp quản. ‘Công việc gì đang triển khai?’ ‘Vấn đề quan trọng nào chúng ta cần giải quyết?’ Các chuyên viên cao cấp, những người tôi tin là chính trực và cởi mở một cách tinh nhạy, là người nắm được mọi thông tin.”

Dù là thúc đẩy sự lãnh đạo tạm thời trong một cơ quan hay giúp các vị trí mới bổ nhiệm làm việc hiệu quả ngay từ ngày đầu tiên, các công chức nghiệp vụ đều bảo đảm những cuộc chuyển giao tổng thống diễn ra thông suốt.

“Họ nắm rõ vô vàn thông tin về quy trình làm việc và có rất nhiều kinh nghiệm đáng học hỏi,” Giáo sư Light nói.